İşitme Cihazları Nasıl Çalışır?

Üç temel parça

Bir işitme cihazı, boyutu ve biçimi ne olursa olsun, üç temel parçadan oluşur:

1. Mikrofon çevredeki sesi alır ve elektrik sinyaline çevirir.
2. İşlemci bu sinyali sayısal olarak işler: hangi sesin ne kadar yükseltileceğine, sizin için hazırlanan ayara göre karar verir.
3. Hoparlör (alıcı) işlenmiş sesi kulak kanalınıza iletir.

Bu parçaları çalıştıran enerji, değiştirilebilir bir pilden ya da şarj edilebilir bir bataryadan gelir.

İşlemcinin içinde neler olur?

Günümüzdeki cihazlar dijitaldir. İşlemci sesi parçalara ayırır ve her parçayı ayrı ayrı ele alır:

• Frekans kanalları: Ses, pesten tize birçok banda bölünür. Her bantta, odyogramınızdaki kayba göre farklı bir yükseltme uygulanır. Tiz seslerde kaybınız varsa en çok orası desteklenir.
• Sıkıştırma (kompresyon): Kısık sesler duyulur hale getirilirken yüksek sesler rahatsız etmeyecek düzeyde tutulur. Böylece fısıltı ile kapı çarpması arasındaki fark, kulağınızın rahatça kullanabileceği aralığa sığdırılır.
• Yönlü mikrofonlar: İki ya da daha fazla mikrofon, önünüzdeki konuşmacının sesini öne çıkarmaya yardımcı olmak için birlikte çalışır.
• Gürültü azaltma: Klima ya da trafik uğultusu gibi sürekli arka plan seslerini azaltmaya çalışır.
• Geri besleme yönetimi: Hoparlörden çıkan sesin mikrofona geri dönmesiyle oluşan ıslığı engellemeye çalışır.
• Programlar: Sessiz ev, kalabalık ortam ya da müzik gibi durumlar için ayrı ayarlar bulunabilir; birçok cihaz ortama göre kendiliğinden ayar değiştirir.

Bu özelliklerin hangilerinin olduğu ve ne kadar işe yarayacağı modele, kaybınıza ve ortama göre değişir.

Cihaz işitmeyi geri getirir mi?

Hayır. Bir işitme cihazı, iç kulaktaki hasarlı tüy hücrelerini onarmaz. Kalan işitmenizi kullanarak sesleri sizin için daha duyulur ve anlaşılır hale getirmeye çalışır.

Beyin, yıllardır duymadığı seslere yeniden alışmak için zamana ihtiyaç duyar. Bu yüzden ilk haftalar bir alışma dönemidir; ayrıntısını Cihaza alışma süreci sayfasında anlattık.

Kulakta nereye yerleşir?

İşitme cihazları yerleşimlerine göre dört ana türe ayrılır:

• Kulak arkası (BTE): Cihazın tamamı kulağın arkasındadır; ses, bir hortum ve kulak kalıbıyla ya da ince bir tüple kanala iletilir.
• RIC (kanal içi hoparlörlü): Gövde kulağın arkasındadır, hoparlör ise kulak kanalının içindedir; ikisini ince bir kablo bağlar.
• Kulak içi (ITE, ITC): Kulak kepçesine ya da kanal girişine yerleşir; kulağınızın ölçüsüne göre biçimlenir.
• Görünmeze yakın (CIC, IIC): Kulak kanalının içine yerleşen çok küçük cihazlardır; kanal yapısının ve kaybın derecesinin uygun olması gerekir.

Türleri işitme cihazları kataloğunda inceleyebilir, RIC ile kulak içi cihazların farklarını rehber yazımızda okuyabilirsiniz.

Güç: pil ya da şarj

Pilli cihazlarda küçük çinko-hava piller kullanılır ve belirli aralıklarla değiştirilir. Şarjlı cihazlar ise gece şarj ünitesine bırakılır. İki seçeneğin günlük hayattaki farklarını Şarjlı ve pilli işitme cihazları yazısında karşılaştırdık.

Telefon, televizyon ve diğer bağlantılar

Birçok güncel cihaz Bluetooth ile telefona bağlanabilir; telefon görüşmeleri ve müzik doğrudan cihaza aktarılabilir. Bazı cihazlarda televizyon ya da uzak mikrofon gibi aksesuarlar kullanılabilir.

Bazı modellerde telecoil (T-bobin) bulunur. Telecoil, indüksiyon döngüsü kurulu salonlarda sesi doğrudan cihaza alır. Bağlantı özellikleri modele ve telefonunuza göre değiştiği için uyumluluğu seçim sırasında birlikte kontrol ederiz.

Ayar size göre nasıl yapılır?

Aynı model iki farklı kişide çok farklı ayarlanır. Cihaz, odyogramınıza göre bilgisayarla programlanır. Ardından gerçek kulak ölçümüyle (REM) kulak kanalınıza yerleştirilen ince bir ölçüm tüpü üzerinden cihazın kulağınızda ürettiği ses ölçülür ve ayar hedefe göre doğrulanır.

Alışma döneminde ayarlar kontrol ziyaretlerinde ince ayarla geliştirilir. Uygun cihazlarda ince ayar, merkeze gelmeniz gerekmeden uzaktan programlamayla da yapılabilir.